PROBLEM ROZMINOWANIA WYBRZEŻY MORSKICH NA PRZYKŁADZIE UMOCNIEŃ WAŁU ATLANTYCKIEGO W LATACH 1945–47
[ 1 ] Instytut Historii i Polemologii, Akademia Sztuki Wojennej | [ P ] employee
2025
scientific article
polish
- Rozminowanie
- Miny (ładunki wybuchowe)
- Saperzy
- Fortyfikacje nadbrzeżne
- Wybrzeża
- Linia brzegowa
- Brzegi morskie
- Prawo humanitarne międzynarodowe
- Prawo wojenne
- Konwencja genewska (1864)
- Jeńcy wojenni
- II wojna światowa (1939-1945)
- Front zachodni (1939-1945)
- Wał Atlantycki
- Ocean Atlantycki
- Dania
- Holandia
- Francja
PL Podczas II wojny światowej po raz pierwszy na masową skalę wykorzystane zostały miny lądowe. Po zakończeniu konfliktu, ogromnym wyzwaniem technicznym, logistycznym i społecznym stało się ich usunięcie. Szczególne znaczenie miało rozminowanie wybrzeży, a szczególnie w pasie fortyfikacji Wału Atlantyckiego ze względu na zagrożenie dla ludności cywilnej i przeszkodę w odbudowie gospodarczej. Wymusiło to podjęcie szeroko zakrojonych działań, które posiadały pewne, charakterystyczne cechy niezależnie od kraju: Francji, Danii i Holandii. Posługiwanie się planami pól minowych przyspieszało prace i poprawiało bezpieczeństwo. Do prac na szeroką skalę zatrudniono niemieckich jeńców wojennych, łamiąc tym samym postanowienia Konwencji Genewskiej zakazującej takich praktyk. Zależnie od kraju tworzono pododdziały robocze lub przydzielano ich do miejscowych grup rozminowania. Najlepiej zorganizowane pod tym względem były jednostki w Danii, które posługiwały się nawet pojazdami do rozminowywania. Podjęte na szeroką skalę pracę miały duży wpływ na ekonomię jak i kondycję psychiczną społeczeństw dotkniętych koszmarem wojny. Negatywnym, lecz zrozumiały, działaniem we wszystkich przypadkach było wykorzystanie jeńców co wiązało się wysokimi stratami ale uznanymi za akceptowalne ze względu na cel jaki chciano osiągnąć
EN The Second World War marked the first large-scale deployment of landmines, creating unprecedented post-conflict challenges. Following the cessation of hostilities, mine clearance emerged as a critical technical, logistical, and social undertaking. Coastal regions, particularly those fortified as part of the Atlantic Wall, were prioritized due to the dual imperative of ensuring civilian safety and enabling economic reconstruction. This paper examines the extensive clearance operations conducted in France, Denmark, and the Netherlands, which shared common organizational features, including the systematic use of minefield maps to enhance efficiency and safety. A controversial yet widespread practice was the employment of German prisoners of war, in violation of the Geneva Convention. National approaches varied: some countries established specialized work detachments, while others integrated prisoners into local clearance units. Danish operations were the most advanced, utilizing mechanized mine-clearing vehicles. These efforts had profound economic and psychological impacts on societies recovering from the devastation of war. The exploitation of prisoner labor, despite high casualty rates, was rationalized as acceptable in pursuit of strategic objectiv
1087 - 1103
other
open journal
final published version
30.09.2025
at the time of publication
public
70